Çocuk Aikido’da eğitmen-çocuk ilişkisi doğru kurulmazsa, ne teknik yürür ne disiplin. Çocuk eğitiminde iki uç tehlikelidir: ya aşırı sertlik ya aşırı gevşeklik. Sertlik çocuğu korkutur, gevşeklik çocuğu dağıtır. İyi eğitmen, otoriteyi kırmadan güven kurar. Bu denge, Aikido’nun geleneksel terbiyesinde esastır.
Güvenin başladığı yer: Eğitmenin tutarlılığıdır. Bugün kızıp yarın aynı şeye gülüyorsa çocuk kafası karışır. Kurallar net olmalı ve aynı şekilde uygulanmalıdır. Çocuk, neyin doğru neyin yanlış olduğunu bilir. Bilince rahatlar. Rahatlayan çocuk da öğrenmeye açılır.
Otoritenin yanlış anlaşılması: Bağırmak otorite değildir. Bağıran eğitmen çoğu zaman kontrolü kaybetmiştir. Gerçek otorite, sakin ve net konuşmaktır. Çocuklar bunu hemen hisseder. Sakin eğitmen sınıfı toplar; gergin eğitmen sınıfı daha da gerer.
Çocuğa yaklaşımın temeli: Davranışı düzeltmek, kişiliği etiketlememektir. “Sen yaramazsın” demek çocuğu o role iter. “Bu davranış yanlış” demek çocuğa çıkış yolu bırakır. Çocuk düzeltilebilir olduğunu hisseder. Bu da güveni büyütür.
Adalet hissi: Çocuklar adaletsizliği affetmez. Eğitmen bir çocuğa ayrı, diğerine ayrı davranırsa sınıfın dengesi bozulur. İyi eğitmen herkese aynı ölçüyü uygular, ama her çocuğa aynı dilde yaklaşmaz. Bazı çocuk daha yumuşak yönlendirme ister, bazı çocuk daha net hatırlatma ister. Adalet aynı kalır, üslup çocuğa göre ayarlanır.
Güvenlik burada da devreye girer: Eğitmen sertliği anında kesmelidir. Çocuk partnerini zorluyorsa hemen durdurmalı, sakin şekilde düzeltmeli ve tekrar yaptırmalıdır. Bu, çocuğu utandırmak değil; çocuğu eğitmektir. Sınırın nerede olduğunu bilmeyen çocuk, kendini de başkasını da riske atar.
Övgü ve düzeltme dengesi: Sürekli eleştiri çocuğu kapatır. Sürekli övgü çocuğu gevşetir. İyi eğitmen, doğru davranışı kısa bir cümleyle övüp yanlış davranışı net biçimde düzeltir. “Güzel dinledin” gibi somut övgü, “yavaşla” gibi somut düzeltme. Bu netlik, çocukta güven doğurur.
Ailelerin yaptığı hata: Eğitmenin otoritesini çocuğun yanında tartışmaktır. “Niye öyle dedi” diye çocuğun yanında konuşursanız çocuk düzeni ciddiye almaz. Sorun varsa eğitmenle sakin şekilde ayrıca konuşulur. Geleneksel çizgide bu böyledir: eğitim alanında otorite korunur, iletişim kapısı açık tutulur.
Dojo seçerken bakılacak işaret: Eğitmen çocuklara dokunmadan önce izin dili kullanıyor mu, çocuk korktuğunda durduruyor mu, sınıfın içinde aşağılıyor mu yoksa yönlendiriyor mu? Bu işaretler size eğitmenin kalitesini gösterir. Çocuk güven duyarsa devam eder; güven duymazsa bırakır.
Çocuk Aikido’da eğitmen-çocuk ilişkisi, çocuğun Aikido’dan alacağı faydayı belirleyen en büyük etkendir. Otoriteyle güveni aynı anda kurabilen eğitmen, çocuğu sağlam yetiştirir. Benim kanaatim net: iyi eğitmen, çocuğu korkutarak değil, net ve tutarlı disiplinle büyütür. Bu da uzun vadede en sağlam sonuçtur.